Początek układu limfatycznego stanowią kapilary chłonne, przechodzące następnie w naczynia chłonne, zwiększające w miarę przebiegu swoją średnicę. Chłonka z dolnej połowy ciała oraz z miednicy małej zbiera się w dwa przewody lędźwiowe, a z jelit w przewód jelitowy. Ujście tych dróg kończy się zbiornikiem mleczu, od którego odchodzi główne naczynie limfatyczne przewód piersiowy. Do przewodu piersiowego uchodzą też naczynia limfatyczne z górnej lewej połavy ciała. Limfa z prawej połowy ciała zbiera się w przewodzie limfatycznym prawym. Krążenie limfatyczne kończy się w miejscu ujścia przewodów do kątów żylnych. Naczynia limfatyczne mają w swoim przebiegu zastawki, ich unerwienie i unaczynienie jest podobne jak w naczyniach żylnych. Anastomozy limfatyczno-źylne ułatwiają przepływ limfy. Kapilara limfatyczna różni się w budowie anatomicznej od kapilary żylnej brakiem błony podstawnej, co warunkuje jej dużą przepuszczalność dla białek (syntetyzowanych miejscowo, z rozpadu tkankowego i białek osocza). Prawidłowy przepływ limfatyczny zapewnia równowaga pomiędzy ciśnieniem hydrostatycznym i ciśnieniem koloidoosmotycznym w kapilarach i przestrzeni tkankowej. Wzrost ciśnienia kapilarnego lub spadek stężenia białek zwiększa pojemność naczyń limfatycznych. Wzrost przepuszczalności naczyń krwionośnych powoduje wzrost stężenia wody i białek w tkankach i zaburza drenaż limfatyczny. W efekcie końcowym powstaje obrzęk, a następnie nekroza. Podobne zjawiska występują przy zamknięciu naczynia żylnego, jak również przy przeszkodzie w krążeniu limfatycznym (na poziomie naczyń lub węzłów chłonnych). Niewydolność li.mfatyczna ujawnia się klinicznie obrzękiem. Istnieją 3 grupy przyczyn powstawania niewydolności limfatycznej: - mechaniczna, - dynamiczna,
- niewydolność "wentyla bezpieczeństwa".

PODZIAŁ NIEWYDOLNOŚCI LIMFATYCZNEJ MECHANICZNA:

zaburzenie funkcji transportowej naczyń limfatycznych
- organiczna na każdym szczeblu układu limfatycznego - czynnościowa kapilarów, zastawek, porowatości ściany, akineza spazm lub porażenieściany naczynia
DYNAMICZNA:
obniżenie stężenia białka lub wzrost ciśnienia hydrostatycznego - zaburzona równowaga przy nieuszkodzonych naczyniach limfatycznych
- prawidłowa pojemność transportowa
- obniżona pojemność transportowa
NIEWYDOLNOŚĆ "WENTYLA BEZPIECZEŃSTWA"
wzrost obciążenia układu limfatycznego przy istniejącej przeszkodzie mechanicznejł
- forma ograniezona
- forma uogólniona
Wg NYHA na obrzęk limfatyczny składają się 3 formy: a) flebopatia+limfostaza, b) arteriopatia+ limfostaza,
c) flebo+arteriopatia+limfostaza (obrzęk panangiopatyczny). Bez względu na współistniejące zaburzenia w krążeniu żylnym czy tętniczym, zawsze równocześnie przy istniejącym obrzęku powstaje niewydolność drenażu limfatycznego. Wyróżnia się 3 stadia obrzęku limfatycznego:
I stadium - obrzęk odwracalny (klinicznie ciastowaty); odwracalność zależy od: zachowanej zdolności transportującej przez anastomozy limfatyczno-żylne, - wbudowywania nadmiaru białek przez elementy tkanki łącznej. II stadium - obrzęk nieodwracalny (twardy, plastyczny). III stadium - słoniowacizna (elefantiaza).
przebiega z uszkodzeniem tkanki, z czasem prowadzi do zwyrodnienia w postaci zwłóknień i stwardnienia. W końcowym stadium rozwija się słoniowacizna. Często dołącza się zapalenie bakteryjne, grzybicze lub immunologiczne (czemu sprzyja podłoże tkanki obrzękowej, bogatej w białko). Zmiany te nieuchronnie wiodą do martwicy miejscowej.